Piano Yangtze River: Bí mật của cây piano tốt nhất TG (P2)

Thùng âm bao gồm 3 thành phần: (Vành Đàn/Rim), Trụ chống (Braces), Khối giữ pin (Pinblock)

Vành đàn (Rim): Đây là hình dáng bên ngoài của cây đàn Grand piano mà chúng ta thấy, thùng âm không phải chỉ để trang trí như các cây piano khác. Yangtze River đã biến thùng âm này trở nên cộng hưởng cùng với Soundboard, bí quyết của thương hiệu chính là: Toàn bộ vành đàn của grand piano đều được ép bằng keo với nhau với độ dày từ 15-17 (tuỳ model) lớp gỗ Maple, các vân gỗ ép được song song với mặt đất, trải dài liên tục không ngắt quãng hoặc có mắt gỗ (trên 6 mét đối với Concert Grand CGFX1).

Với thiết kế sử dụng một khối gỗ duy nhất (đã được ép từ nhiều lớp thành một), trải dài xuyên suốt cho phép năng lượng rung của dây đàn truyền tải xung quanh thùng âm, mà không bị ngắt quãng, mất đi hay triệt tiêu, giúp bảo toàn năng lượng rung động của dây. Với thiết kế này, Vành đàn đã trở thành một “một thân thể ôm trọn Soudnboard” để tham gia vào quá trình cộng hưởng.

Sau khi được uốn cong theo hình dáng của thùng âm piano grand, vành đàn sẽ để ổn định khô ráo trong thời gian tối thiểu là 3-5 năm trước khi đến giai đoạn kế tiếp.

Yangtze River rim, vành đàn
Vành đàn (Rim) của Yangtze River đều được làm từ nhiều lớp gỗ dài liên tục trên 6 mét và thành một khối.

Các trụ chống đỡ (Braces): Sau khi Vành đã được chắc chắn, nó sẽ được gia cố bằng các trụ (Braces) của piano phía dưới thùng âm chúng ta thường thấy. Các trụ lớn của Yangtze River được xem là một “phần thân thể” của thùng âm kết hợp với vành đàn, giữ cho vành đàn được ổn định chắc chắn trong thời gian dài. Bí quyết của Yangtze River chính là: Các trụ được ép từ nhiều lớp gỗ Alaska Sitka Spruce nguyên khối và tạo hình rẽ quạt từ cùng một tâm, các vân gỗ của trụ song song với mặt đất, cùng chiều với gỗ của vành đàn (rim) khiến cho năng lượng rung của dây được truyền tải xuyên suốt, không bị ngắt quãng. Các trụ chống này là một phần của thùng âm để tham gia cộng hưởng cùng với Soundboard và vành (Rim).

Yangtze river brace 2
Các trụ chống của Yangtze River được làm từ Hardrock Maple với tạo nhánh rẽ quạt, tập hợp lực tại một tâm để tránh phân tán năng lượng rung của dây đàn. Yangtze river brace 3

Khối giữ dây Pinblock: Khối pinblock của Yangtze River cũng được xem là một phần của thùng âm. Bí quyết của Yangtze River đó chính là hai bên của khối gỗ được kết nối với vành đàn nhờ các chốt gỗ và keo. Đây là điều khác biệt vì hầu hết các nhà sản xuất khác đều kết nối gỗ với nhau bằng các bản lề kim loại lớn hoặc các loại hoá chất, các phương pháp này khiến cho khối Pinblock trở thành “vật cản năng lượng” khiến năng lượng rung của dây bị gián đoạn, hoặc bị hấp thụ và triệt tiêu. Nên cách sử dụng các chốt gỗ để kết nối bằng keo của Yangtze River vẫn là cách tốt nhất để khiến cho khối pinblock trở nên thành một cơ thể với thùng âm. Tuy pinblock chỉ có tác dụng giữ cho các chốt Tuning pin ổn định dây đàn và không trực tiếp cộng hưởng, nhưng nó vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc truyền tải năng lượng xung quanh khắp thùng âm của piano và quan trọng nhất là không hấp thụ chúng.

Yangtze River pinblock
Khối giữ dây Pinblock là một phần của thùng âm và được cố định bằng keo trở thành một khối với thùng âm.

Tất cả loại gỗ của 3 thành phần quan trọng trên: Vành, Trụ, Pinblock của kết cấu thùng âm piano Yangtze River đều là những loại gỗ tốt nhất Hardrock Maple, Alaska Sitka Spruce… chúng đều được ủ khô tự nhiên trong khoảng thời gian tổi thiểu từ 9 năm trở lên. Ở trạng thái tốt nhất của gỗ, chúng sẽ có xu hướng truyền tải năng lượng rung tốt hơn, bền bỉ hơn và ít hấp thụ năng lượng. Vì thế, số lượng những cây piano có chất lượng thực sự rất ít ỏi, vì nhìn vào số lượng piano cao cấp trên thị trường của các hãng hàng đầu, dễ thấy rằng nó rất đại trà chứ không hề hiếm như các tuyên bố quảng cáo.

Bảng cộng hưởng (Soundboard) – Trái tim của piano

Tiếng đàn của Yangtze River được các nghệ sĩ đánh giá rất cao, với âm cao long lanh, trong vắt và vang xa, phần giữa thì ngọt ngào rõ ràng, còn phần bass thì đầy đặn, mạnh mẽ và đầy uy lực. Sự biến chuyển của các màu sắc âm thanh dễ dàng thực hiện hơn trên cây piano Yangtze River, thể hiện được nhiều sắc thái của âm nhạc cổ điển, từ mạnh nhất đến nhỏ nhất nhưng vẫn đầy đủ, không bị chói, sáng hay mất đi độ mộc mạc vốn có của gỗ.

Đây chính là những nhận định về âm thanh của piano Yangtze River, điều này đến từ bảng cộng hưởng (Soundboard) được chế tạo cực kỳ tinh xảo. Yangtze River chỉ sử dụng loại gỗ cộng hưởng tốt nhất trên thế giới là Sitka Spruce (Gỗ Vân Sam/Thông) được khai thác từ vùng Alaska (Canada); Đây cũng là vùng gỗ mà thương hiệu lừng danh Steinway & Sons (Đức) khai thác. Đến nay, Parson Group (công ty chủ quản của Yangtze River) và Steinway & Sons là hai công ty piano duy nhất trên thế giới sử dụng Alaska Sitka Spruce để chế tạo Soundboard – loại gỗ cộng hưởng tốt nhất trên thế giới so với nhiều loại gỗ Spruce của các vùng khác ở Châu Âu hoặc Châu Á.

Khác với các thành phần của thùng âm với nhiệm vụ chủ yếu là tránh đi việc hấp thụ năng lượng rung của dây đàn và phải có nhiệm vụ truyền tải chúng xuyên suốt toàn bộ thùng âm. Thì Soundboard lại chính là nơi hấp thụ toàn bộ tần số năng lượng rung của dây đàn, là trung tâm trực tiếp “cộng hưởng/sản xuất” ra âm thanh. Nhiệm vụ của Soundboard sau khi hấp thụ thì phải cộng hưởng chúng sao cho thật rõ ràng, vang xa và sắc nét.

yangtze river soundboard
Bảng cộng hưởng (Soundboard) Yangtze River được tạo từ những loại gỗ Alaska Sitka Spruce, lồi ở phần giữa và thon dần đều sang các cạnh

Soundboard của Yangtze River được ghép từ nhiều thanh gỗ nguyên khối Alaska Sitka Spruce, các vân gỗ song song với nhau và tạo một góc 90 độ với các thanh gỗ sườn (Ribs) để gia tăng sự chắc chắn thành một tấm bảng cộng hưởng lớn, các thanh gỗ sườn này cũng được tạo từ cùng một loại gỗ Spruce với Soundboard và được mài thon hai đầu. Hình dáng Soundboard của Yangtze River được thiết kế lồi ở phần trung tâm và mỏng dần sang các cạnh hai bên (Bass và Treble). Điều này cho phép Soundboard của Yangtze River bắt được các tần số cao nhất và nhỏ nhất, sau đó cộng hưởng chúng trọn vẹn, đầy đủ nhất.

Dù nghe qua có vẻ đơn giản, nhưng đây chính là bí quyết để chế tạo ra cây piano tốt nhất đến từ những nghệ nhân lành nghề của Yangtze River tại nhà máy Yi Chang (Trung Quốc) mà không phải hãng piano nào trên thế giới cũng có thể làm được.

Soundboard Yangtze River 2
Soundboard của Yangtze River lồi phần giữa và mỏng dần sang các cạnh, để nhạy bén hơn với các tần số cao và thấp.

Cầu (Bridges)

Là thành phần trung gian giữa dây đàn (strings) và bảng cộng hưởng (soundboard). Cầu đàn được dán chặt lên bề mặt soundboard. Nhiệm vụ của Cầu phải truyền tải đầy đủ tối đa các rung động đến soundboard, rung động được tạo ra từ một dây đàn vẫn có thể truyền mạnh mẽ dọc theo toàn bộ chiều dài của Cầu và lan tới không chỉ vùng ngay dưới dây đàn, mà còn tới các phần xa hơn của bảng cộng hưởng. Cầu phải được chế tạo để giảm thiểu sự hấp thụ ru động và tối ưu hoá việc truyền tải.

Cầu đàn của Yangtze River được tạo xen kẽ từ nhiều lớp gỗ maple (cứng và mềm) xuyên suốt một khối với các lớp gỗ hướng trực tiếp theo phương thẳng đứng 90 độ xuống soundboard và thường được phủ trên cùng bằng một dải gỗ cứng, nơi cắm các chốt dây đàn. Thiết kế này cho phép các rung động của dây được truyền tải xuyên suốt toàn bộ thùng âm. Hơn nữa làm cho năng lượng đi trực tiếp xuống soundboard mà không bị cản trở, hấp thụ hay gián đoạn ở bất kỳ vị trí nào, nhờ đó tăng đáng kể âm lượng và độ vang của cây đàn. Đây là một bí quyết độc đáo của Yangtze River để tạo ra âm thanh mạnh mẽ, giàu độ ngân vang.

cầu piano yangtze river
Cầu (bridges) của Yangtze River có các vân gỗ hướng trực tiếp xuống soundboard tạo góc 90 độ, để năng lượng truyền tải tốt nhất.

Xem tiếp phần 3: Bí mật của cây piano tốt nhất thế giới – Khung thép

Ryan Ng chuyên gia piano, nghệ sĩ piano, nhà nghiên cứu, nhà kinh doanh

RYAN NG | NGHỆ SĨ PIANO - CHUYÊN GIA PIANO - NHÀ NGHIÊN CỨU, NHÀ KINH DOANH

Ryan Ng là một trong số ít chuyên gia piano tại Việt Nam sở hữu nền tảng kiến thức chuyên sâu và trải nghiệm thực tế dày dặn. Với hơn 15 năm nghiên cứu và gắn bó với ngành. Anh đã trực tiếp đến thăm và làm việc tại nhiều nhà máy sản xuất piano hàng đầu thế giới, nơi tích lũy kinh nghiệm về cấu trúc, kỹ thuật chế tác và triết lý âm thanh của các thương hiệu lớn.

Ryan Ng là một nghệ sĩ piano, đồng thời là nhà nghiên cứu, kinh doanh chuyên về phân khúc đàn piano cao cấp, am hiểu sâu rộng về sản phẩm và xu hướng thị trường và đã tư vấn, bàn giao cho hàng ngàn khách hàng tại Việt Nam.

Trong suốt sự nghiệp, Ryan Ng đã có 7 năm làm việc tại Steinway & Sons, đồng thời hợp tác với nhiều đối tác danh tiếng như Steingraeber, Mason & Hamlin, Fazioli, PH piano, Sauter, PianoDisc, Grotrian, Yangtze River, Schimmel các sản phẩm của Parson Music Group. Anh cũng là tác giả của nhiều nội dung nghiên cứu, bài viết phân tích và review chi tiết các model piano cao cấp được chia sẻ miễn phí, giúp khách hàng và người yêu nhạc hiểu đúng giá trị thực sự của từng thương hiệu.